Bestaansleegte

       benadering niets, het zijn lege woorden, die de bestaansleegte van het kind en de latere vrager slechts
       versterken en het innerlijke lijden verhogen.      
       Wat nodig blijkt: afstemmen met dit archetypische innerlijke krachtenveld. Grote voorbeelden die staan voor
       integratie van tegenstellingen, zijn Lincoln, Sadat, Rabin, Hammerskjold e.a. Allen werden vermoord door lieden
       die slechts van buitenaf oordeelden. Laten we dit niet in woorden doen vanuit een vastgestelde categorie.
       Het zoeken naar woorden (om de werkzaamheid van het innerlijk te benoemen) die (nog) buiten de taal liggen,  
       impliceert (volgens Samuel Beckett) een diskwalificatie van geloof in zichzelf, in de taal. Schrijvend of sprekend
       naar betekenis zoeken, roept impasse en stagnatie op het communicatieve vlak op, en respectievelijk de
       onmogelijkheid van zelfreflectie. (Beckett schrijft dit in een brief aan  Axel Kaun waarin hij wantrouwen jegens
       bepalende taal verwoordt). Het is afzien van deze taal, dat verscheurt, doorboort en tot ontbinding (i.p.v.
       verbinding) doet overgaan.

      Psychoanalytisch perspectief

     

       Fairbairn (1954) schetst in ‘An Object-Relations Theory  of the Personality’, New York, Basic Books) dat bij een
        kind, ook bij traumatisering, een ontwikkeling naar bevredigende relatiepatronen bestaat. Bij het verworpen
        worden in een relatie zal het kleine kind zich terugtrekken uit spontane relaties en zal het vooral investeren in
        een innerlijke wereld. Het gaat zijn binnenwereld toenemend differentiëren door middel van het opbouwen van
        innerlijke representaties.

       Kohut in ‘How Does analysis Cure?’ ( Chigago/London: The University of  Chigago Press,1984) ontwikkelde een
       Zelfpsychologie die niet een intrapsychisch conflict veronderstelt (zoals Freud) maar een tekort. Daarin wordt de
       kern van het Zelf, hoe beschadigd ook, toch beschermd. Vergelijkbaar met verdringing beschermt het Zelf zich
       tegen  het bewust worden van onacceptabele wensen en strevingen. Het pijnlijke wordt daarmee buiten het
        bewustzijn  gehouden. Het gaat hier om de verinnerlijking van de Zelfobjecten die de grootheid en perfectie van
        het kind bevestigen. Door deze verinnerlijking van spanning tussen ambities en idealen ontstaan er specifieke
        talenten en vaardigheden. Therapie is dan vooral restauratie van het Zelf. Bij het kind kan een gekwetst of zelfs
        defectueus Zelf ontstaan, doordat in de vroege kindertijd adequate wensen van het kind m.b.t. idealisering en
         het krijgen van bevestiging geen adequaat gehoor hebben kunnen vinden bij zijn ouders.    
        Volgens Kohut kunnen primaire verstoringen in het Zelf onderscheiden worden:  
        - Permanente beschadiging van het Zelf waarbij een defensieve structuur die het defect kan bedekken
           ontbreekt. Het Zelf is gefragmenteerd gebleven (psychose).      
        - Het defect manifesteert zich hier niet openlijk, maar er is sprake van een bedekking door allerlei primitieve
           verdedigingen (borderline).    
        - In staat zijn symptomen (perversies, delinquentie, verslavingen, enz.) op te geven en rijpere en meer
           realistische substituten te vinden (narcistische gedragsverstoringen).    
         - Extreme overgevoeligheid voor tegenslagen, gebrek aan levenslust en depressies, zich psychisch niet
            welbevinden (narcistische persoonlijkheid verstoringen).                                                                          
         Zonder verder inzichten van Kohut uit te diepen, kan hier benadrukt worden dat hij weerstand ziet als een
         gezonde reactie om het Zelf te sparen. Enkele kenmerken van het problematische van dit Zelfgevoel kunnen
         bij de vrager zijn: uiterst gevoelig voor reacties van de ander, geremd, schuwen het centrum van aandacht te
         zijn, veel aandacht op de ander richten, luisteren naar bevestiging of kritiek, zich snel gekwetst voelen.


        Vervolg     Terug naar vorige pagina 

Website laten maken? SiteToGo.nl